A review on the activities and questions related to text type and structure in the secondary school Turkish textbooks

Erhan Şen

Abstract


In this study, activities and questions connected to text type and structure in Turkish textbooks of secondary schools were examined. In this descriptive qualitative study, content analysis method is used to examine the data. It was found that activities and questions in the secondary school 5th-8th-grade Turkish textbooks that are published and approved by the Ministry of National Education in the 2018-2019 academic year were not balanced or systematic in terms of numerical and class levels. It is determined that students are intensively introduced with informational text types. In terms of frequency, it was determined that narrative texts were second, poetry was third. It is observed that the structure of informational texts is not adequately focused in terms of structural components. The elements of the narrative texts have been taken more places in terms of frequency. In this respect, it is difficult to mention a parallel between the types of texts discussed and the structural or types of components that are taken into consideration. Hence, it can be said that activities related to the structure of informational texts in textbooks remain superficial.


Keywords


Turkish textbooks; Activities and questions; Type of text; Text structure; Content analysis

Full Text:

PDF

References


Adalı, O. (2011). Anlamak ve anlatmak. İstanbul: Pan Yayıncılık.

Aktaş, Ş. ve Gündüz, O. (2001). Yazılı ve sözlü Anlatım. Ankara: Akçağ Yayınları.

Akyol, H. (2006). Yeni programa uygun Türkçe öğretim yöntemleri. Ankara: Kök Yayıncılık.

Anthony, H. M. ve Raphael, T. E. (2004). Using ouestioning strategies to promote students' active comprehension of content area material. D. Lapp, J. Flood ve N. Farman (Ed.), Content area reading and learning (instructionall strategies) (s. 307-322). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Publishers.

Applebee, A. N., Bermudez, A. B., Blau, S., Caplan, R., Elbow, P., Hynds, S., Langer J. A. ve Marshall, J. (2002). The language of literature (British literature). Boston: McDougal Littell.

Armbrusters, B. B. (2004). Considerate texts. D. Lapp, J. Flood ve N. Farman (Ed.), Content area reading and learning (İnstructionall strategies) (s. 47-57). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Publishers.

Aslan, C., Güldenoğlu, B. N. ve Altuntaş, İ. (2018). Türkçe ders kitaplarındaki söz sanatlarıyla ilgili sorular ve etkinlikler üzerine bir inceleme. Turkish Studies, 13(28), 47-66.

Aytaş, G. (2006). Edebi türlerden yararlanma. Milli Eğitim(168), 261-276.

Balcı, H. A. (2018). Metindilbilimin ABC'si. İstanbul: Say Yayınları.

Barone, D. M. (2011). Children's Literature in the classroom (Engaging lifelong readers). New York: The Guilford Press.

Baş, B. (2003). Altıncı sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metn türleri üzerine bir inceleme. Türklük Bilimi Araştırmaları, XIII, 257-265.

Beard, A. (2003). The language of literature. London: Routledge Publsher.

Best, R. ve O'Reilly, T. (2007). The 4-pronged comprehension strategy framework. D. S. McNamara (Ed.), Reading comprehension strategies (Theories, ınterventions and technologies) (s. 347-374). New York: Lawrence Erlbaum Associates.

Bozkurt, B. Ü. (2019). Türkçe öğretmeni adaylarının metin türlerini kavramlaştırma eğilimleri ve tür farkındalıkları. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19 (1), 86-102.

Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2013). Bilimsel Araştırma Yöntemleri . Ankara: Pegem Yayıncılık.

Camp, D. (2006). Pairing fiction and nonfiction. New York: Scholastic Publication.

Canlı, S. (2015). Türkçe ders kitaplarına seçilecek metinlerin belirlenmesinde çocuğa görelik ilkesi. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 1(1), 98-123.

Coşkun, E. ve Taş, S. (2008). Ders kitaplarına metin seçimi açısından Türkçe öğretim programlarının değerlendirilmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(10), 59-74.

Coşkun, E. (2009). Türkçe öğretiminde metin bilgisi. A. Kırkkılıç ve H. Akyol (Ed.), İlkğretimde Türkçe öğretimi (s. 231-283). Ankara: Pegem Yayıncılık.

Coşkun, E. (2009). Yazma eğitimi. A. Kırkkılıç ve H. Akyol (Ed.), İlkğretimde Türkçe öğretimi (s. 49-91). Ankara: Pegem Yayıncılık.

Çevik, A. ve Güneş, F. (2017). Türkçe ders kitaplarındaki etkinliklerin incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 5(2), 272-286.

Çoban, A. ve Tabak, G. (2011). İlköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki hikayelerin hikaye haritalama yöntemine göre incelenmesi. Journal of European Education, 1(1), 43-50.

Demircan, Ö. (1990). Yabancı dil öğretim yöntemleri . İstanbul: Ekin Yayıncılık.

Dilidüzgün, Ş. (2008). Türkçe öğretiminde metindilbilimsel bağlamda uygulamalı bir yaklaşım. (Yayımlanmamış doktora tezi). İstanbul Üniversitesi, İstanbul.

Dilidüzgün, Ş., Çetinkaya Edizer, Z., Ak Başoğul, D. ve Karagöz M. (2019). Türkçe öğretiminde metin türüne uygun okuma eğitimi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 165-185.

Dilidüzgün, Ş. (2010). Türkçe derslerinde metin etkinliklerinin okuma-anlama kazanımlarını gerçekleştirme yeterliği-bir öykü örneği. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 13-30, 13-30.

Eagleton, T. (2011). Şiir nasıl okunur? (K. Genç, Çev.) İstanbul: Agora Kitaplığı.

Gamble, N. ve Yates, S. (2002). Exploring children's literature (Teaching the language and reading of fiction). London: Paul Chapman Publishing.

Göçer, A. ve Tabak, G. (2012). İlköğretim 5. sınıf öğrenci çalışma kitaplarının görsel okuma etkinlikleri bağlamında incelenmesi. İlköğretim Online, 11(3), 790-799.

Günay, D. (2017). Metin bilgisi. İstanbul: Papatya Yayıncılık.

Güneş, F. (2013). Türkçede metin öğretimi yerine metinle öğrenme. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 603-637.

Güven, A. Z., Halat, S. ve Bal, M. (2014). Ortaokul 6. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin metinsellik ölçütleri açısından incelenmesi. International Journal of Language Academy, 2(3), 208-231.

İşeri, K. (1996). Dilin kazanımı ve yabancı dil öğretimi. TÖMER Dil Dergisi(4), 21-27.

İşeri, K. (2007). Türkçe ders kitaplarında (6. sınıf) yer alan metinlerin türlerini temsil yeterliliği. XXI. Ulusal Dilbilim Kurultayı Bildirileri (s.242-250). Mersin: Mersin Üniversitesi Yayınları

Jenkins, C. B. ve Earle, A. A. (2006). Once upon a fact helping children write nonfiction. New York: Teachers College Press.

Karadağ, Ö. (2019). Türkçe ders kitaplarında yer alan özetleme etkinlikleri üzerine bir değerlendirme. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 7(2), 469-485.

Karatay, H., Bolat, K. K. ve Güngör, H. (2013). Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin okunabilirlik ve anlaşılabilirliği. The Journal Academic Social Science Studies, 6(6), 603-623.

Keklik, S. (2009). 1-8 sınıf Türkçe dersi ders kitaplarının metin türleri ve özellikleri açısından incelenmesi, 25 March 2019 retrived from http://www.eab.org.tr/eab/2009/pdf/468.pdf.

Kıran, Z. ve Kıran, A. (2007). Yazınsal okuma süreçleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Kolaç, E. (2009). İlköğretim Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin tür açısından değerlendirilmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 6(1), 594-626.

Konuk, S. (2018). 2017 Türkçe dersi öğretim programında yer alan alışılmamış metin türlerini tanıyalım. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 7(4). 428-452.

MEB. (2018). Türkçe dersi öğretim programı. Milli Eğitim Bakanlığı: Ankara.

Mert, E. L. (2011). 8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin metinsellik ölçütlerine uygunlukları. Dil Dergisi(153), 7-23.

Mert, E. L. (2018). Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin okunabilirlikleri. International Journal of Language Academy, 6(1), 184-198.

Okur, A. ve Arı, G. (2013). 6, 7, 8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin okunabilirliği. İlköğretim Online, 12(1), 202-226.

Özdemir, E. (2017). Yazınsal türler . Ankara : Bilgi Yayınevi.

Özmen, R. G. (2001). Türkçe ders kitabının dört temel beceri açısından incelenmesi: okuma becerisi. L. Küçükahmet (Ed.), Konu alanı ders kitabı inceleme kılavuzu Türkçe 1-8 (s. 17-61). Ankara : Nobel Yayıncılık.

Pilav, S. ve Oğuz, M. M. (2013). Türkçe ders kitaplarında yer alan metin türleri üzerine bir araştırma. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(2), 16-30.

Sever, S. (2013). Çocuk edebiyatı ve okuma kültürü. İzmir : Tudem Yayıncılık.

Sever, S. (2013). Çocuk ve edebiyat. İzmir: Tudem Yayıncılık.

Solak, M. ve Yaylı, D. (2009). İlköğretim ikinci kademe Türkçe ders kitaplarının türler açısından incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi(2), 444-453.

Sözer, M. A. ve Aksan, N. (2008). İköğretim Türkçe ders kitabındaki hikaye edici metinlerin bağdaşıklık ve tutarlılık açısından incelenmesi. VII. Ulusal Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Sempozyumu Bildiriler Kitabı (s. 738-743). Ankara: Nobel Yayıncılık.

Şen, E. (2018). Metnin Yapısı. M. N. Kardaş ve R. Koç (Ed.), Kuram ve Uygulamada Türk Dili-1. Ankara: Pegem Yayıncılık.

Tavşancıl, E. ve Aslan, E. (2001). Sözel, yazılı ve diğer materyaller için içerik analizi ve uygulama örnekleri. İstanbul: Epsilon Yayınevi.

Temizyürek, F. ve Delican, B. (2016). İlkokul Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin tür ve tema açısından incelenmesi. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(3), 842856.

Türkben, T. (2018). Beşinci sınıf Türkçe ders kitabı metinlerinin metinsellik ölçütleri açısından incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(4), 961-986.

Türkben, T. (2018). Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin tür ve tema açısından incelenmesi. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 2152-2166.

Ülper, H. ve Karagül, S. (2010). Özetleme becerilerinin kazandırılmasına yönelik etkinlikler: Ders kitapları temelinde bir araştırma. III. Uluslararası Türkçe Eğitimi Kurultayı Bildirileri (s. 145-155). İzmir : Dokuz Eylül Üniversitesi.

Üründü, V. (2011). 6-8. sınıf Türkçe ders kitaplarının tema ve metin türü yönünden incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). On Dokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.

Williams, J. P. (2007). Literacy in the curriculum: Integrating text structure and content area instruciton. D. S. McNamara (Ed.), Reading comprehension strategies (Theories, ınterventions and technologies) (s. 199-220). New York: Lawrence Erlbaum Associates.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yazar, S. (2018). 8. sınıf Türkçe ders kitaplarının destan türünün öğretimi açısından incelenmesi. İlköğretim Online. 4(3), 1190-1203.

Yurt, G. ve Arslan, M. (2014). 7. sınıf Türkçe ders kitaplarının şekil-içerik-metin yönünden incelenmesi: Zambak ve Pasifik yayınları örneği. SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi(31), 317-327.

Zorbaz, K. Z. (2007). Türkçe ders kitaplarındaki masalların kelime – cümle uzunlukları ve okunabilirlik düzeyleri üzerine bir değerlendirme. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 3(1), 87-101.

Appendix-1: Secondary Turkish textbooks examined in the scope of the study

Akgül, A., Demirer, N., Gürcan, E., Karadaş, D., Karahan, İ. ve Uysal, A. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu Türkçe 7. ders kitabı. Ankara: MEB Yayınları.

Ceylan, S., Duru, K., Erkek, G. ve Pastutmaz, M. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu Türkçe 6 ders kitabı. Z. Batur ve S. Ceylan (Ed.), Ankara: MEB Yayınları.

Haykır, H. A., Kaplan, H., Kıryar, A., Tarakcı, R. ve Üstün, E. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu Türkçe ders kitabı 5. Ankara: MEB Yayınları.

Kır, T., Kırman, E. ve Yağız, S. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu Türkçe ders kitabı 7. Ankara : MEB Yayınları.

Mete, G., Karaaslan, M., Kaya, Y., Ozan, Ş. ve Özdemir, D. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu Türkçe 8 ders kitabı. Ankara: MEB Yayınları.

Şekerci, Y. (2018). 6. sınıf ortaokul Türkçe ders kitabı. İstanbul: Eksen Yayıncılık.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

 ISSN: 1305-3515