Ortaokul 5. ve 6. Sınıf Öğrencilerinin “Omurgalı ve Omurgasız Hayvanların Sınıflandırılması” Konusuna İlişkin Kavram Yanılgıları

Gizem Özdemir, İlke Çalışkan

Öz


Araştırmada, ortaokul 5. ve 6. sınıf öğrencilerinin omurgalı ve omurgasız canlıları sınıflandırma konusunda sahip oldukları kavram yanılgıları belirlenmiştir. Araştırma yöntemi nitel araştırma yaklaşımlarından, durum çalışmasıdır. Kavram yanılgılarını belirlemek için üç aşamalı testlere uyarlanan ve açık uçlu sorulardan oluşan bir ölçme aracı araştırmacı tarafından hazırlanmıştır. Bu araç, bir devlet okulunda öğrenim gören 5. sınıf öğrencilerinden 79, 6. sınıf öğrencilerinden 82 kişiye uygulanmıştır. Ölçme aracından elde edilen bulgular betimsel istatistik yöntemleri kullanılarak analiz edilmiş, öğrencilerin farklı türdeki hayvanları sınıflandırma şekillerine göre kavram yanılgıları belirlenmiştir. Buna göre öğrencilerde “Sürünen her canlı sürüngendir”, “Uçan her canlı kuştur”, “Yüzen/Suda yaşayan her canlı balıktır”, “Dış yüzeyi sert olan canlılar omurgalı, yumuşak olan canlılar omurgasızdır”, “Bir canlı hem omurgalı hem omurgasız olabilir”, “Bir canlı iki omurgalı sınıfına birden ait olabilir”, “Memeliler yumurtlayarak doğurur”  kavram yanılgıları belirlenmiştir. Öğrencilerin açık uçlu sorulara verdikleri yanıtların çok yalın oluşu, doğru cevapların bile açıklamalarının olması gerektiği gibi açıklanmaması, öğrencilerin bilgilerini gerekçelere dayandırarak açıklayamadıklarını göstermektedir.

Tam Metin:

PDF

Referanslar


Aşçı, Z., Özkan, S., ve Tekkaya, C. (2001). Students' misconceptions about respiration. Eğitim ve Bilim, 26(120), 29–36.

Atılğanlar, N. (2014). Kavram karikatürlerinin ilköğretim yedinci sınıf öğrencilerinin basit elektrik devreleri konusundaki kavram yanılgıları üzerindeki etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Aydın, H. ve Uşak, M. (2003). Fen derslerinde alternatif kavramların araştırılmasının önemi: kuramsal bir yaklaşım, PAÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 121–135.

Aydın, Ö. (2013). Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının eğitiminde argumantasyonun (Tartışma teorisinin) etkililiği. Yayımlanmamış doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Aydın, S. ve Ural Keleş, P. (2012). İlköğretim Beşinci Sınıf “Canlıları Sınıflandıralım” Ünitesinin Öğretiminde Kullanılan Kavramsal Değişim Metinlerinin Etkililiğinin Değerlendirilmesi. Erzincan University Journal of Science and Technology, 5(2), 133-150.

Aytaç, Ö. (2004). Canlıların çeşitliliği ve sınıflandırma ünitesindeki kavramların öğretilmesinde uygulanan düz anlatım ve görsel (yapılandırıcı ) yöntemlerin etkilerinin karşılaştırılması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Bahar, M. (2001). Biyoloji eğitiminde kavram haritalarının kullanımı. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(1), 25–40.

Bozkurt, E., Doğan, O. ve Sönmez, E. (2004, Eylül). Yerçekimi, eylemsizlik ve düşen cisimler konularındaki yanlış algılamalar. 6. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi’nde sunulan bir bildiri. Marmara Üniversitesi, İstanbul.

Büyüköztürk, Ş., Kılıç, Ç. E., Akgün, Ö., E. Karadeniz, Ş. ve Demirel. F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri (13. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.

Chen S.H., & Ku C.H. (1998). Aboriginal children’s alternative conceptions of animals and animal classification. Proceedings of the National Science Council, 8(2), 55-67.

Creswell, J. W. (2012). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative and qualitative research, 4th ed. Boston: Pearson.

Çepni, S., Ayas, A., Johnson, D., & Turgut, M. F. (1997). Fizik öğretimi. YÖK/Dünya Bankası MEGP Hizmet Öncesi Öğretmen Eğitimi Yayınları, Bilkent, Ankara.

Çinici, A. (2011). Lise öğrencilerinin hayvanların sınıflandırılması ile ilgili alternatif kavramları: omurgalı hayvanlar. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 8(4), 171-187.

Dikmenli, M., Çardak, O. ve Türkmen, L. (2002, Eylül). İlköğretim öğrencilerinin “Hayvanlar Alemi ve Sınıflandırılması” kavramlarıyla ilgili alternatif görüşleri. 5. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresine sunulmuş bildiri, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara.

Eryılmaz, A. ve Sürmeli E. (2002). Üç aşamalı sorularla ısı ve sıcaklık konularındaki kavram yanılgılarının ölçülmesi, 5. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresine sunulmuş bildiri, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara.

Günaydın, G. (2010). 6.sınıf öğrencilerinin kuvvet ve hareket konusundaki kavram yanılgılarının incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.

Güneş, B. (2007) Fizikteki kavram yanılgıları. [Çevrim-içi: http://w3.gazi.edu.tr/~bgunes/files/kavramyanilgilari/kavramyanilgilari.html, Erişim tarihi: 30 Mayıs 2017].

Kılıç, Y. (2016). İşbirlikli öğrenme yönteminin 5. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri dersi vücudumuzun bilmecesini çözelim ünitesinde sahip oldukları kavram yanılgılarını gidermedeki etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Köseoğlu, F. ve Kavak, N. (2001). Fen öğretiminde yapılandırıcı yaklaşım, G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(1), 139-148.

Ongun, E. (2006). Üniversite öğrencilerinin ısı ve sıcaklık konusundaki kavram yanılgıları ile motivasyon ve bilişsel stilleri arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.

Özmen, H. ve Demircioğlu, G. (2003). Asitler ve bazlar konusundaki öğrenci yanlış anlamalarının giderilmesinde kavramsal değişim metinlerinin etkisi, Milli Eğitim Dergisi, 159, 111–119.

Özsevgeç, T. (2002). İlköğretim öğrencilerinin fen bilgisi konularındaki zihinsel gelişim düzeyleri ile sahip oldukları profiller arasındaki ilişkilerin tespiti. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.

Saka, A., Ayas, A. ve Enginar, İ. (2002). Öğrencilerin, omurgalı-omurgasız canlılar ile ilgili görüşlerinin yaşlara göre değişimi, 5. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresine sunulmuş bildiri, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara.

Schaffer, L.,C. (2003). K-8 preservice teachers' conceptions about the identification of organisms as insects. Ph.D. Dissertation, The University of New Mexico, United States.

Sivrikaya, E. (2005). Canlıların çeşitliliği ve sınıflandırılması ünitesine yönelik kavramsal değişim metinlerinin, başarıya etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.

Türkmen, L., Çardak, O. ve Dikmenli, M. (2005). Lise 1 biyoloji dersi alan öğrencilerin canlıların çeşitliliği ve sınıflandırılmasıyla ilgili kavram yanılgılarının belirlenmesi ve kavram haritası yardımıyla değiştirilmesi, G.Ü, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(1), 155-168.

Ural Keleş, P. (2009). Kavramsal değişim metinleri, oyun ve drama ile zenginleştirilmiş 5e modelinin etkililiğinin belirlenmesi: “Canlıları Sınıflandıralım” örneği. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.

Ülgen, G. (2004). Kavram geliştirme. Ankara: Nobel Yayıncılık.

Yağbasan, R. ve Gülçiçek Ç. (2003). Fen öğretiminde kavram yanılgılarının karakteristiklerinin tanımlanması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(13), 102-120.

Yen, C.F., Yao, T.W., & Mintzesc, J.J. (2007). Research report Taiwanese students’ alternative conceptions of animal biodiversity. International Journal of Science Education, 29(4), 535–553.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yüzüak, B. (2016). İlköğretim 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin sindirim ve beslenme konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.




Telif Hakkı (c) 2018 İlköğretim Online

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

 

 

 

Creative Commons Lisansı

İlköğretim Online Dergisi Creative Commons Alıntı-Gayriticari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

ISSN: 1305-3515